گروهبندی مشاغل مالیاتی، معیار سازمان امور مالیاتی برای تعیین سطح تکالیف مالیاتی صاحبان کسب‌وکارها است. مودیان حقیقی بر اساس نوع فعالیت، میزان فروش و درآمد، در یکی از سه گروه اول، دوم یا سوم مالیاتی قرار می‌گیرند و هر گروه تکالیف مشخصی مانند نگهداری اسناد، ثبت معاملات و ارسال صورتحساب الکترونیکی دارد.
شناخت گروه مالیاتی به صاحبان مشاغل کمک می‌کند تکالیف خود را درست انجام دهند و از مشکلات ناشی از ثبت ناقص اطلاعات یا عدم انجام وظایف مالیاتی جلوگیری کنند.
گروهبندی مشاغل مالیاتی چیست؟
بر اساس قوانین مالیاتی، صاحبان مشاغل و فعالان اقتصادی حقیقی از نظر انجام تکالیف مالیاتی به سه گروه تقسیم میشوند:
گروه اول مالیاتی
گروه دوم مالیاتی
گروه سوم مالیاتی
این تقسیم‌بندی مشخص می‌کند هر مؤدی چه نوع دفاتر و اسناد مالی باید نگهداری کند و چه الزاماتی برای ارائه اطلاعات مالی دارد.
نکته مهم این است که گروه مالیاتی فقط بر اساس شغل تعیین نمیشود؛ بلکه عواملی مانند میزان فروش، درآمد و نوع فعالیت نیز در تعیین آن نقش دارند
گروه اول مشاغل مالیاتی چه کسانی هستند؟
گروه اول مالیاتی شامل مشاغلی است که فعالیت اقتصادی گسترده تری دارند و معمولاً حجم معاملات آنها بالاتر است. این گروه بیشترین سطح تکالیف نگهداری اسناد و مدارک مالی را دارد.
صاحبان مشاغل وقتی در گروه اول قرار می‌گیرند که درآمد ابرازی حاصل از فروش کالا یا فروش توأم کالا و خدمات در عملکرد دو سال قبل یا آخرین درآمد قطعی‌شده مربوط، بیش از ۴۵۰ میلیارد ریال باشد؛ برگ قطعی نیز در حالت مربوط باید حداکثر تا پایان دیماه سال قبل ابلاغ شده باشد.
برخی از نمونه‌های مشاغل گروه اول که طبق ماده 2 آیین‌نامه، بدون در نظر گرفتن میزان درآمد جزو گروه اول مالیاتی محسوب می شوند به شرح زیر است:
صادرکنندگان و واردکنندگان.
صاحبان صرافی و هتل‌های 3 ستاره و بالاتر.
صاحبان کارخانه‌ها و واحدهای تولیدی و بهره‌برداران معادن دارای پروانه بهره‌برداری از مراجع ذیربط.
بیمارستان‌ها، زایشگاه‌ها و کلینیک‌های تخصصی .
صاحبان فروشگاه‌های زنجیره‌ای که مجوز فعالیت دارند.
صاحبان موسسات حسابرسی، حسابداری، دفترداری، خدمات مالی، مدیریتی، مشاوره‌ای، انفورماتیک و طراحی سیستم.
صاحبان شرکت‌های حمل‌و‌نقل زمینی، دریایی و هوایی.
گروه دوم مشاغل مالیاتی چیست؟
گروه دوم مالیاتی شامل مؤدیانی است که حجم فعالیت اقتصادی آنها متوسط است. این گروه معمولاً نسبت به گروه اول، حجم عملیات مالی کمتری دارد، اما همچنان باید اسناد و مدارک درآمد و هزینه‌های خود را به شکل منظم نگهداری کند.
سایر صاحبان مشاغلی که درآمد ابرازی فروش کالا یا فروش توأم کالا و خدمات آنها در عملکرد دو سال قبل، یا درآمد قطعی‌شده مربوط، بیش از ۱۵۰ میلیارد ریال و حداکثر ۴۵۰ میلیارد ریال باشد، حسب شرایط آیین‌نامه در گروه دوم قرار می‌گیرند.
نمونه‌هایی از مشاغل گروه دوم:
برخی فروشندگان و فعالان خدماتی با درآمد متوسط
رستوران ها
کسب‌وکارهایی که شرایط گروه اول را ندارند اما فعالیت آنها از سطح مشاغل کوچک بیشتر است
برخی صاحبان خدمات تخصصی
گروه سوم مشاغل مالیاتی چه کسانی هستند؟
گروه سوم مالیاتی شامل صاحبان مشاغل کوچک‌تر است که شرایط گروه اول و دوم را ندارند. این گروه معمولاً ساده‌ترین سطح تکالیف مالیاتی را دارد
مودیانی که درآمد آنها کمتر از 150 میلیارد ریال، جزو مشاغل مالیاتی گروه سوم می باشند.
نمونه‌هایی از مشاغل گروه سوم:
بسیاری از کسبوکارهای کوچک
فروشندگان خرد
برخی ارائه‌دهندگان خدمات شخصی
مشاغلی با حجم فعالیت پایین‌تر
البته ساده‌تر بودن تکالیف در گروه سوم به معنی عدم نیاز به ثبت اطلاعات مالی نیست و این مؤدیان نیز باید وظایف قانونی خود را انجام دهند.
نصاب گروهبندی مشاغل خدماتی
طبق تبصره ۲ ماده ۲ آیین‌نامه، برای مؤدیانی که صرفاً خدمات ارائه می‌کنند، ۵۰٪ نصاب‌های تعیین‌شده ملاک گروهبندی است.
تکالیف هر گروه مالیاتی چیست؟
تکالیف گروه اول مالیاتی
گروه اول مالیاتی از لحاظ انجام تکالیف مالیاتی الزامات گسترده تری دارند.
نگهداری دفاتر قانونی.
اسناد و مدارک مالی را به‌صورت دقیق نگهداری کند.
اطلاعات معاملات را ثبت کند.
تکالیف مربوط به سامانه مودیان را انجام دهد.
گزارش‌های مالی مورد نیاز را ارائه کند.
اظهارنامه مالیاتی این گروه شامل اطلاعات تکمیل تری مثل ترازنامه و سود و زیان است.
تکالیف گروه دوم مالیاتی
اعضای گروه دوم باید:
درآمدها و هزینه‌ها را ثبت کنند.
مدارک مربوط به فعالیت اقتصادی خود را نگهداری کنند.
اظهارنامه مالیاتی را در زمان مقرر ارسال کنند.
الزامات سامانه مودیان را رعایت کنند.
تکالیف گروه سوم مالیاتی
این گروه نیز باید:
اطلاعات مالی خود را ثبت و نگهداری کند.
اظهارنامه مالیاتی را طبق قوانین ارسال کند.
در صورت مشمول بودن، صورتحساب الکترونیکی صادر کند.
نگهداری دفاتر قانونی( روزنامه و کل ) برای مشاغل گروه دوم و سوم الزامی نیست.
اشتباهات رایج درباره گروهبندی مشاغل مالیاتی
تصور اشتباه: گروه مالیاتی فقط بر اساس نوع شغل مشخص می‌شود.
نوع فعالیت مهم است، اما میزان فروش و شرایط اقتصادی مودی نیز در تعیین گروه تأثیر دارد.
تصور اشتباه: گروه سوم مالیاتی هیچ تکلیف مالیاتی ندارد.
تمام مودیان مالیاتی، حتی گروه سوم، باید وظایف قانونی خود را انجام دهند.
تصور اشتباه: تغییر گروه مالیاتی امکان‌پذیر نیست.
در صورت تغییر شرایط فعالیت اقتصادی، وضعیت مالیاتی مودی ممکن است تغییر کند.
جمع‌بندی
گروهبندی مشاغل مالیاتی روشی برای تعیین سطح تکالیف مالیاتی صاحبان کسب‌وکارها است. مشاغل بر اساس شرایط فعالیت اقتصادی در سه گروه اول، دوم و سوم قرار می‌گیرند و هر گروه وظایف مشخصی دارد.
شناخت گروه مالیاتی به شما کمک می‌کند اسناد مالی را درست نگهداری کنید، تکالیف قانونی را به‌موقع انجام دهید و از مشکلات مالیاتی جلوگیری کنید
